रिपोर्ट सोमबार, मंसिर १६, २०७६

वादी युवाको संघर्षः काठमाडौँमा ज्यालादारी लम्कीमा प्रधानाध्यापक

शुष्मा बराली

वादी युवाको संघर्षः काठमाडौँमा ज्यालादारी लम्कीमा प्रधानाध्यापक

कैलालीको लम्कीचुहा–३ बलचौरका राहुल बादी (२२) स्नातक पढ्ने खर्च जुटाउन २०७३ सालमा मजदुरी गरेर भारतबाट फर्किँदा गाउँमा विद्यालय खोल्ने तयारी हुँदै थियो । बादी बस्तीमा १२ उत्तीर्ण गर्ने उनी मात्र थिए ।

उनले पनि ठूलै दुखले मात्र पढ्न सकेका थिए । बाबुआमाले ज्याला मजदुरी गरेर जसोतसो १० कक्षासम्म पढाए पनि ११ भर्ना हुने पैसा थिएन । एसएलसीपछि ज्याला मजदुरी गर्न काठमाडौँतिर हिँडे । उनका मामाको छोरा काठमाडौँमा घर बनाउने ठेकेदार थिए ।

दाजुको पछि लागेर ललितपुरको ठैँब पुगे । त्यहाँ तीन महिना ज्यामी गरेपछि करिब ४० हजार रुपैयाँ बोकेर पढ्न फेरि गाउँ नै पुगे ।
११ कक्षाको परीक्षा दिएपछि १२ पढ्न फेरि पैसा भएन । जेठमा परीक्षा सकिनेवित्तिकै उनी फेरि काठमाडौँ हानिए । यसपटक उनले धुलिखेलमा काम पाए । काम भने उही थियो । असोजसम्म काम गर्दा करिब ३५ हजार भयो । दशैँ मान्न घर गएका उनले ६ महिना पढेर १२ कक्षाको परीक्षा दिए ।

उनी यसपटक भने मजदुरीका लागि भारतको बैंगलोर पुगे । त्यहाँ उनी रेस्टुरेन्टमा वेटर भए तर, पैसा जोहो गर्न सकेनन् । तीन महिनापछि घर फर्किंदा खल्ती रित्तै थियो ।

त्यही वेला १२ कक्षाको नतिजा आयो । उनी उत्तीर्ण भए । तर, पढ्नका लागि पैसा थिएन । त्यही वेला गाउँमा विद्यालय खोल्ने पहल सुरु भयो ।

विद्यालयमा हुने विभेद र गरिबीका कारण बालबालिकाले बीचमै पढाइ छाड्थे । बादी बालबालिकाले कक्षाकोठामा अगाडिको बेञ्चमा बस्न पाउँदैन थिए । गृहकार्य पनि जाँच हुँदैन थियो । शिक्षकले रुखो बोली बोल्थे । अन्य समुदायका बालबालिकाले अनाहक कुट्ने, विभेदजन्य शब्दले गाली गर्थे ।

आफ्नै बस्तीमा विद्यालय हुनुपर्ने ठानेर राहुलकै बाजे खडकबहादुर पनि अभियानमा लागेका थिए । गाउँमा नै आगमन बाल विकास केन्द्र खोलेपछि बाजेले प्रधानाध्यापक भएर काम गर्न आग्रह गरे । प्रध्यापक भएपछि स्नातक पढ्नकै लागि खर्च जुटाउन फेरि काठमाडौँ आउनु परेन ।

उनी अहिले व्यवस्थापन संकायतर्फ स्नातक तेस्रो वर्षमा अध्ययनरत छन् । बिहान साइकल चलाएर ६ किलोमिटर परको लम्की बहुमुखी क्याम्पस जान्छन् । तर, क्याम्पसमा पूरा समय बिताउन पाउँदैनन् । घरमा खाना खाएर १० नबज्दै विद्यालय पुगिसक्नुपर्छ ।

विद्यालयमा प्ले ग्रुपदेखि १ कक्षासम्म अंग्रेजी माध्यममा पढाइ हुन्छ । विद्यालयलाई गैरसरकारी संस्था थ्रि एन्जल्सले सहयोग गरुन्जेल तलब नियमित थियो ।

सहयोग बन्द भएपछि त्यहाँ कार्यरत तीन शिक्षकले तलब नपाएकै ९ महीना भइसकेको छ तर, उनी निराश छैनन् । राहुल भन्छन्, “नियमित तलब नपाउँदा समस्या त हुन्छ नै तर, आफ्नो समुदायको निम्ति काम गर्न पाउँदा जसोतसो निर्वाह गरिएको छ ।”

यही विद्यालयलाई मावि तहसम्म चलाउने उनको सपना छ । आवासीय विद्यालय सञ्चालन भए मध्य र सुदूरपश्चिमका बादी बालबालिकाले सहज रुपमा पढ्न पाउने उनी बताउँछन् । त्यसका लागि लम्कीचुहा नगरपाकिलासँग समन्वय गरिरहेका छन् ।

भन्छन्, “गाउँका बालबालिका सबैलाई उच्च तहसम्म पढ्ने व्यवस्था मिलाउनू मेरो सपना हो ।”

 

प्रतिकृया दिनुहोस